Heden

Belt-Schutsloot

Vaardorp in het Groene Hart

Het Rietveld in Hazerswoude is dus een vaardorp en wordt sinds kort ook zo aangeduid: Vaardorp het Rietveld. Het is daarmee vergelijkbaar met enkele andere vaardorpen die we nog in ons land hebben, zoals het sfeervolle Haaldersbroek in de Zaanstreek en de diverse vaardorpen in Overijssel, zoals Giethoorn, Belt-Schutsloot of Dwarsgracht.

De historie van al deze monumentale vaardorpen is vergelijkbaar. Zij zijn ontstaan in drassige gebieden waar het eeuwenlang te kostbaar was om wegen aan te leggen. De uitgeoefende beroepen waren vaak die van boer, visser, rietsnijder of kooiker en altijd was er in deze geisoleerde dorpjes een hecht sociaal leven.

Tegenwoordig zijn de meeste vaardorpen geen echte vaardorpen meer, maar door wegenaanleg -vaak loop en fietspaden – min of meer ontsloten. Het Rietveld vormt hierop een uitzondering. Hier moet een deel van de bewoners nog dagelijks varen naar hun woning. Voorts behoort het Rietveld tot de vaardorpen die nog vrij landelijk gelegen zijn, in het Groene Hart van de Randstad.

Veel veranderd

Toch is ook hier veel veranderd. Van alle boerderijen is er nog één overgebleven, Lena’s hoeve. Naast plukjes weiland wordt het vaardorp vooral omringd door kleine boomkwekerijen. Maar ook de sierteelt heeft al weer te maken met veranderingen, te weten schaalvergroting en de omschakeling naar potcultuur. De (te) kleine kavels aan de Rietveldse Vaart zijn daardoor minder gewild dan voorheen.

De oorspronkelijke boerenbevolking is uit het Rietveld vertrokken. De woningen en boerderijen in het vaardorp worden nu hoofdzakelijk bewoond door ‘mensen van buiten’. Het is immers goed leven in dit kleine natuurgebied, hartje Randstad. Veel van de boerderijen en woningen zijn inmiddels gerenoveerd, vaak in stijl. Soms zijn zij vervangen door nieuwbouw. Het merendeel van de bewoners bereikt zijn woning over land. Meestal via een pad van 350m over eigen grond achter de woning vanaf de weg waaraan de boomkwekerijen liggen. Maar er is ook een deel dan nog dagelijks vaart, 7 woningen, dus 1/3 van het totaal. Dat geldt ook voor de recreatiehuisjes die langs de vaart zijn verschenen. Maar geen probleem, de rust en de natuur die hier te genieten zijn, wegen ruimschoots op tegen dit ongemak. En dat is dan al weer een groot woord, want de varende bewoners hebben hier bewust voor gekozen.

Burenavond 2018

Tussen de bewoners van het Rietveld is ook weer een gemeenschap ontstaan, ook al is men minder op elkaar aangewezen dan vroeger. Getuige daarvan is de jaarlijkse burenavond die afwisselend op een van de wooneilandjes wordt gehouden. Alle bewoners dragen daaraan hun steentje bij. Ook is er sinds 2017 een bewonersvereniging Het Rietveld. De vereniging streeft verbeteringen na binnen het karakter van het vaardorp en heeft voorts een sociale functie.

Kleinschalige recreatie

Al sinds het ontstaan wordt het Rietveld bezocht door mensen uit de omgeving. Vissers kennen het gebied omdat je er vooral karpers en snoeken kunt vangen. Dagjesmensen gaan er varen vanwege de opmerkelijke rust midden in de Randstad en vanwege de natuur: de eilandjes, de geriefbosjes, de fauna. Zwanen, eenden, ganzen, waterhoentjes en futen heb je er volop, maar soms zie je er ook minder alledaagse vogels. Het varen en de natuur in combinatie met de monumentale molen en de boerderijen maakt het Rietveld aantrekkelijk.

Klein Giethoorn

Met haar roeibotenverhuur voorziet hotel Klein Giethoorn al een eeuw lang in de behoefte van de mensen om te genieten van deze natuur en historie. De laatste jaren zijn er in en rond het Rietveld bedrijfjes en voorzieningen bij gekomen, die zich eveneens richten op recreatie. Dat is dan ook tegelijkertijd het bewijs dat deze functie van het Rietveld – (dag)recreatie – springlevend is.

Naast hotel/café en roeibotenverhuur Klein Giethoorn aan de zuidwestzijde heb je al weer enkele jaren Theetuin ’t Woutje aan de noordoostzijde van het vaardorp en wel aan een zijvaart. In de theetuin zijn er speelvoorzieningen voor de kinderen en kunnen mensen een roeiboot huren of opstappen voor een rondvaart.

De rondvaartboot van Theetuin ‘t Woutje

Lena’s hoeve aan het Rietveldse pad in Alphen verhuurt ook roeiboten. Hier heb je een boerenlandwinkel en zijn er ook spelprogramma’s voor kinderen zoals boerengolf. Helemaal aan de andere zijde heb je boer Sol, waar je kaas kunt kopen en cursussen kaasmaken kunt volgen. Deze boerderij ligt aan de Kerkvaart, de natuurlijke uitloop van het Rietveld naar Hazerswoude-dorp. Inmiddels zijn er 13 overnachtingsplekken in en rond het Rietveld, t.w. b&b’s en vakantiehuisjes. In 2020 is ook een camping van start gegaan -de Tuin van Epicurus- waardoor het aantal overnachtingsplekken nog aanzienlijk zal toenemen (max. 15 staanplaatsen).

Het icoon van het Rietveld is natuurlijk de Rietveldse molen (1648). Er zijn nog enkele andere bezienswaardigheden, zij het minder monumentaal, zoals de Groene Kathedraal van de boomkwekersfamilie Van Dijk. Dit is een door Haagbeuken en wilde wingerd gevormde kathedraal met herkenbare elementen, zoals klokkentoren, kerkramen en Mariagrot. Ook het bekijken waard is de Beeldentuin van de familie Laurier aan de Dijkgraafweg, die over de vaart loopt.