Vanaf grote afstand kan je de trotse Rietveldse molen zien draaien, iedere eerste zaterdag van de maand. Want dan is het molendraaidag. Hij maalt het water uit de Rietveldse vaart naar de Papenvaart. In vroegere tijden werd het water via deze vaart afgevoerd naar de Rijn, maar zo’n halve eeuw geleden is dat veranderd. De molen maalt tegenwoordig ‘in circuit’, dat wil zeggen dat het opgepompte water via de wateroverloop in de Papenvaart weer terugvloeit het Rietveld in.
Ik ontmoet Ad Brekelmans, die al weer bijna 40 jaar molenaar is van de Rietveldse molen. Aanwezig zijn ook zijn vriendin Kitty en Helma van Zwieten. Helma is ook molenaar; als 2e molenaar van de Rietveldse molen kan zij Ad vervangen en biedt zij soms assistentie. Zelf is zij molenaar van de korenmolen De Haas in Benthuizen.
Tijdens de molendag, in mei jongstleden, hadden we een afspraak gemaakt voor een bezichtiging en een gesprek, later in het jaar. Vandaar dus onlangs mijn bezoek.
Mini-boerderijtje
Eerst leidt molenaar Ad mij naar het zogenoemde ‘zomerhuisje’ naast de molen.
Dit huisje, een bouwval, heeft de indeling van een mini-boerderij. De helft van het bijna vierkante huisje is een koeienstal, compleet met kleine mestgoot. En de andere helft en met eigen ingang is een woongedeelte met een huiskamer en een aparte kookplek. Op oude foto’s zie je naast het karakteristieke huisje ook steeds een kleine hooiberg staan. Het kan bijna niet anders dan dat de Rietveldse molenaar in vroegere tijden parttime boer was.
Brekelmans vertelt dat hij het huisje jaren geleden van een definitieve ondergang heeft gered door het pannendak te herstellen. En inmiddels is er hoop op definitief herstel. Erfgoed Zuid Holland is langs geweest om te bekijken of het huisje via subsidies weer in de oorspronkelijke staat te renoveren is.
de woonzijde van het huisjeinkijk in de voormalige woonkamerfoto 1940 met een hooiberg naast de stal
In de molenwoning
We lopen naar de molen, terwijl de wieken ronddraaien. Bij binnenkomst komen we eerst in het woongedeelte, klein en deels nog oorspronkelijk. De molenaar huurt dit woonverblijf van de Rijnlandse molenstichting die eigenaar is van de molen. Het huiskamertje is betimmerd met brede geverfde planken. Wat vooral opvalt is de bedstee uit 1648, het bouwjaar van de molen. Vanwege de lengte kan daarin alleen zittend worden geslapen. Gelukkig is er elders nog een slaapvertrek. Terwijl Kitty voor de koffie zorgt, vertelt Ad (68) dat hij oorspronkelijk uit Brabant komt. Zijn opa was molenaar in Waspik. Zelf heeft hij de tuinbouwschool gedaan en deed hij later de molenaarsopleiding. Voordat hij op de Rietveldse molen kwam, was hij 5 jaar molenaar van de Rooie Wip.
molenaar Ad Brekelmans vertelt….
Fotograferen van het privévertrek mag helaas niet, ”want privé blijft privé.”
De trappen op
Vervolgens gaan we de romp van de molen in en via de open trappen omhoog. Niet echt geschikt voor mensen met hoogtevrees. Ondertussen vertelt de molenaar over zijn molen, met grote kennis en veel technische details. We gaan tot in de nok van de molen, 3 etages hoog. Wel oppassen waar je loopt, vooral bovenin met draaiende raderen en hier en daar een open luik. Onderweg horen we het getik van een teller: die telt het aantal omwentelingen van het molenrad. De molenstichting krijgt een vergoeding van de provincie Zuid Holland op basis van het aantal getelde omwentelingen. Zachtjes voel je de vloeren trillen, het gevolg van de draaiende wieken. Hoewel de molen ‘met een paarhonderd palen gefundeerd is op kleef’ is hij toch iets verzakt en helt hij zo’n 14 cm over naar het zuiden. Dit is het gevolg van een ongelijke verdeling van het gewicht. De zachte bodem en verzakkingen hebben ook op andere manieren een rol gespeeld in het bestaan van de molen. Als een van de voorbeelden noemt Ad de problemen rond het scheprad. Dat moest in het verleden reeds enkele keren verlaagd worden omdat de omringende Rietveldse polder flink was gezakt. Bij dergelijke reparaties en bij de grote renovaties wordt een van de landelijke molenbouwers ingeschakeld met zware en speciale apparatuur. De kleinere reparaties en het regulier onderhoud verricht de molenaar zelf. Zijn molenaarsopleiding, technisch inzicht en handigheid – dat laatste volgens vriendin Kitty – stellen hem daartoe in staat.
Hetfotograferen van de binnenkant van de molen leverde geen mooie plaatjes op; hooguit wat detailfoto’s. Daarom hierbij ook een schets van de dwarsdoorsnede. Duidelijk te zien is het scheprad met de 2 waterniveaus , de heipalen, de drie etages, het boven- en het buitenwerk. De benamingen zijn wat moeilijk leesbaar; hiervoor moet u de foto groter maken. (De schets is te vinden op het monumentbord van de Rietveldse molen) aan de Ten Heuvelhofweg.
Elektromotor
Dan komt iets ter sprake, dat mij nog onbekend was: De Rietveldse molen blijkt een tijdlang mede te zijn aangedreven door een grote Erikson elektromotor, waarmee het dus een hybride molen werd. De motor werd in de jaren 20 van de vorige eeuw geplaatst omdat de Rietveldse molen in die tijd ook tot taak had gekregen de Hoornse polder te bemalen. Deze is gelegen tussen het Spookverlaat en de Rijn. De molen van die polder had het namelijk begeven en was onherstelbaar. Om het bemalen vanuit het Rietveld mogelijk te maken, werden de twee waterniveaus van de polders met elkaar verbonden. De extra taak betekende dat de Rietveldse molen heel vaak moest gaan malen, ook als er geen wind was. In die weersomstandigheid deed de electromotor dus zijn werk.
De komst van de elektromotor was een zegen voor de Rietvelders. De woningen en boerderijen in het vaardorp konden vanaf dat moment ook worden aangesloten op de elektriciteitsleiding naar de molen en hadden zo een jaar eerder elektriciteit dan Hazerswoude dorp. Dat was opvallend omdat men gewend was dat de aanleg van nutsvoorzieningen in het Rietveld doorgaans lang achterwege bleef in vergelijking met de omgeving. Maar nu was het anders: De boeren in het Rietveld zagen het licht, terwijl de bewoners van het dorp nog in het donker zaten!
Vanaf 1966 was de electromotor niet meer nodig. In dat jaar werd in de Hoornse polder een krachtig gemaal in werking gesteld en wel op de plek van de afgebroken Hoornse molen (achter de huidige ‘Bosrand’). Dit gemaal ging de bemaling van de beide polders overnemen van de Rietveldse molen. De Hoornse polder en de polder het Rietveld werden vervolgens samengevoegd tot de Riethoornse polder.
Het jaar erop kwam de Rietveldse molen in eigendom van de Rijnlandse molenstichting. Deze liet de molen in 1972 grondig renoveren. De electromotor werd daarbij verwijderd, waardoor de hybride molen weer de oorspronkelijke windmolen werd. De Rietveldse molen bleef wel malen, maar nu dus alleen ‘in circuit’, nadat de wateroverslag gemaakt was in de Papenvaart. Op iedere eerste zaterdag van de maand en nog wat andere dagen ziet u hem trots malen..
De Rietveldse molen is open voor bezoek tijdens de jaarlijkse molendag en op monumentendag.
Als toegift bij deze blog de prachtige zomerse foto van de Rietveldse molen gemaakt door fotograaf Dirk Koster uit Alphen (2021).
De rijke historie van het vaardorp is de afgelopen tijd op verschillende plekken meer zichtbaar gemaakt. Allereerst natuurlijk via de monumentborden die bij de verschillende toegangswegen naar het Rietveld zijn geplaatst. Op 1 april jl werd het eerste bord bij de Rietveldse brug onthuld door wethouder Relus Breeuwsma (zie de blog van die dag onder Blogs). Maar inmiddels zijn ook de twee andere borden geplaatst, bij de Rietveldse molen en aan de Compierekade. De borden zijn een initiatief van de Bewonersvereniging het Rietveld en kwam voort uit de wens van de bewoners om het cultuur-historische karakter van het vaardorp meer zichtbaar te maken. Bij de uitvoering ontving de bewonersvereniging ondersteuning van verschillende partijen, zoals het Platform voor recreatie en toerisme (PReT), de ANWB en de gemeente. Op de borden staat een korte geschiedbeschrijving, naast een foto van de Rietveldse molen en een plattegrond.
Het Papenpad, ontstaan in de 2e helft van de 16e eeuw liep oorspronkelijk van de Rietveldse molen naar de Hoge Rijndijk. Een historische duiding vindt u onder ‘Uitgelicht’ op deze website. Het tegenwoordige Papenpad, het deel tussen de Burgemeester Ten Heuvelhofweg en het Spookverlaat, ligt in verschillende wandelroutes. Dit zogenaamde boerenlandpad was de laatste jaren echter moeilijk begaanbaar omdat de overstapjes over de hekken kapot waren en ook de borden verdwenen waren. Na een actie van de bewonersvereniging heeft de gemeente, die eigenaar bleek te zijn, de overstapjes hersteld en een nieuwe bebording aangebracht. Al had hier ook heel goed een klein bordje gepast, waarop de naam Papenpad nader wordt geduid. Het pad maakt immers deel uit van de bewogen Hazerswoudse kerkgeschiedenis.
De Rietveldse molen is een rijksmonument. Sinds kort heeft deze molen uit 1648 een eigen monumentenbord. Dit bord is geplaatst aan de westzijde van de molen, aan de burg. Hoekstraweg vlakbij de picknicktafel. Verantwoordelijk hiervoor is de Rijnlandse molenstichting die de molen in bezit heeft. Op het monumentenbord staat een korte geschiedbeschrijving en een dwarsdoorsnede van de molen waarop de verschillende molenonderdelen worden benoemd.
Ook de eigenaren van Klein Giethoorn, Monique en Arjan, hebben hun bijna 100-jarig bedrijf meer in een historische context geplaatst. Langs het toegangspad naar het café zijn grote foto’s aangebracht uit het roemrijke verleden van Klein Giethoorn, zoals de bootjes met de molen, Pension Natuurschoon en natuurlijk de speeltuin. Bij de foto’s staat ook een aantal voorwerpen en werktuigen die op de boerenbedrijfjes van weleer werden gebruikt.
Op zaterdag 2 september jongstleden was het jaarlijkse buurtfeest van vaardorp Rietveld; voor de 10e keer al weer. Deze maal op het eiland van Nop en Michele, Rietveld 9. Meer dan 30 Rietvelders legden hun bootje aan. En samen met de gastvrouw en gastheer leverde ieder zijn bijdrage aan een fantastische maaltijd: kleine en grote hapjes, diverse salades, guiches en natuurlijk niet te vergeten de pizza’s uit de oven. Deze werden bereid door inwonend student Yubin uit China. Het eten en drinken, de prachtige tuin, het zonnetje en de relaxte sfeer: het was gewoon weer een heerlijk buurtfeest. Met dank aan Michèle en Nop.
In de maanden juli en augustus kunnen we weer genieten van het optreden van Annie Boer, verhalenvertelster van het Rietveld. Als kind bracht zij varend brood rond in het Rietveld en leerde zo veel over het vaardorp en zijn bewoners. Puttend uit eigen ervaring heeft zij al die gebeurtenissen, verhalen en roddels verwerkt in een hilarisch programma. Daarbij maakt zij gebruik van haar bijzondere acteertalent.
In de maanden juli en augustus is zij iedere woensdag vanaf 14.30 uur aanwezig in Theetuin ‘t Woutje. Onder genot van een drankje en een hapje neemt zij de aanwezigen mee in het verleden van het Rietveld. De voorstelling duurt ongeveer 75 minuten en is zeker de moeite waard. Kosten: 9,95 euro.
U dient tevoren wel te reserveren, telefonisch 0172589746 / 0615486182 of per mail: an.enjan@casema.nl
Op woensdag 21 juni vonden voor de 60e keer de Rietveldse roeikampioenschappen plaats. Het was prachtig weer, er kwamen veel mensen op af en ook de regionale pers gaf acte de presence, waaronder ook Omroep West. Deze omroep maakte een prachtige sfeertekening van het Rietveld, Klein Giethoorn en de roeikampioenschappen. De titel: ‘Verstopt’ vaardorp midden in Groene Hart: ‘Je hoort alleen kikkers en watervogels’. Klik voor dit mooie stukje op https://nos.nl/r/410142
Op zaterdag 6 mei jongstleden vond een opschoonactie plaats in het Rietveld. Initiatiefnemer was bestuurslid Margreet Letter van de bewonersvereniging. Gelukkig was het die dag goed weer. De actie begon om 10.30 uur en duurde ongeveer anderhalf uur. Er deden in totaal 13 bewoners mee. Die ochtend is er tijdens de schoonmaak heel wat rommel uit de Rietveldse vaart gehaald en afgevoerd – vooral veel plastics. Na afloop was er een gezellig samenzijn bij Ron en Margreet op Rietveld 12 met koffie en wat lekkers. Volgend jaar opnieuw?
Zaterdag 1 april 2023 – Ondanks het slechte weer van deze dag hadden zich 45 bezoekers gemeld bij de Rietveldse brug. En natuurlijk ook wethouder Relus Breeuwsma van recreatie, die het monumentbord van vaardorp het Rietveld zou onthullen. Maar al snel bleek dat hij dit had gedelegeerd aan de kleine Rietveldbewoner Bram, die die dag – op 1 april – zijn verjaardag vierde. Derhalve verrichtte Bram reeds op 10 jarige leeftijd zijn eerste officiële handeling.
Zelf heb ik (Let Belt) namens het bestuur van de bewonersvereniging het Rietveld toegelicht dat het monumentbord voortgekomen is uit een enquête in 2019. Daarin toonden de bewoners zich bezorgd over de achteruitgang van hun woongebied. In het rapport ‘de Toekomst van het Rietveld’ verzochten wij de gemeente om maatregelen. Niet lang daarna bracht de gemeente het vaardorp onder in haar cultuur-historisch bestemmingsplan en sindsdien is het vaardorp een soort beschermd dorpsgezicht geworden. Daarnaast wilden de bewoners het karakter van het vaardorp ook zichtbaar maken via een informatiebord, wat uiteindelijk een monumentbord is geworden. Wij kregen hiervoor geld van de ANWB en van de stichting Land van Wijk en Wouden. Wij zorgden voor de tekst, het PReT (Platform voor Recreatie en Toerisme) hielp ons met de vormgeving. Er komen drie van deze borden rond het Rietveld; de ander twee komen bij de Rietveldse molen en aan de Compierekade.
In 2 rondvaartboten en met de fiets ging men daarna naar Theetuin ’t Woutje. Daar stond de houtkachel aan en met koffie en broodjes werden het gezelschap weer op temperatuur gebracht. Het programma kon vervolgd worden.
Ik lichtte toe hoe wij als bewonersvereniging twee jaar lang hebben samengewerkt met het Platform voor Recreatie en Toerisme (PReT) uit Alphen. Namens de bewonersvereniging nam ik deel aan een overleg, dat het PReT organiseerde voor zg. recreatieaanbieders in en rond het Rietveld, zoals de b&b’s, vakantiehuisjes, rondvaart etc. In dit overleg ontstond de vraag naar een vaarkaart voor het Rietveld. Toen mij gevraagd werd deze samen te stellen werd dit vervolgens een historische vaarkaart. Nadat het PReT de vormgeving had verzorgd kwam de vaarkaartfolder uit aan het begin van de vorige zomer. Het bleek zo’n groot succes, dat er nu al weer een herdruk gaat plaatsvinden.
Daarna kwam ook de vraag aan mij om een wandelroute die het PReT had ontworpen voor het gebied tussen het dorp en het Rietveld ‘historisch te duiden’. Ook deze wandelroute, de Geer en Rietveldroute is inmiddels klaar. Mede namens het PReT en haar achterban overhandigde ik beide folders aan wethouder, niet zonder gezegd te hebben dat ook de beide folders een verdieping zijn voor het cultuur-historisch karakter van ons gebied.
Het woord was daarna aan de wethouder. Hij toonde zich eerder al blij en verrast over het monumentbord en nu dus ook over de beide routefolders. Hij prees al het werk dat daarvoor in het Rietveld was verricht en met name de samenwerking daarbij tussen alle partijen die er direct en indirect bij betrokken waren. Bij nieuwe ontwikkelingen kon het Rietveld rekenen op een positieve benadering vanuit het gemeentehuis.
De laatste spreker was Han Hendrikxs, secretaris van het PReT. Hij keek terug op de bijzonder prettige samenwerking in het Rietveld. Daarnaast kondigde hij 2 nieuwe beleidsinitiatieven aan die het PReT de komende tijd wil realiseren. Allereerst gaat het hierbij om een toeristische bebording in Hazerswoude. Het is de bedoeling dat allerlei eigen bordjes van recreatieve voorzieningen gaan verdwijnen en worden vervangen door een overzichtelijk geheel van bruine verwijsborden. Zoals ook in Boskoop reeds is gebeurd. Een tweede ontwikkeling die het PReT in gang wil zetten is het organiseren van ‘arrangementen’. Daarbij worden voorzieningen en activiteiten aan elkaar gekoppeld, zodat er een leuk daagje uit ontstaat in plaats van een enkele activiteit. Hij toonde daarbij een eerste arrangement, waarbij activiteiten in Hazerswoude en Boskoop worden gecombineerd. De wethouder liet weten beide ontwikkelingen toe te juichen.
Daarna werd het nog gezelliger in de Theetuin, toen ”Annie van de bakker” ten tonele verscheen, in klederdracht en met onvervalst Hazerswouds accent. De aanwezigen genoten volop van Annie Boer haar optreden. Als kind bracht zij brood rond in het vaardorp. Haar praatjes en verhalen konden de aanwezigen niet lang genoeg duren. Maar niet getreurd, Annie komt terug. In de maanden juli en augustus verzorgt zij elke woensdag om 14.30 uur een optreden in de Theetuin. U moet tevoren wel even reserveren.
De folders van de vaarroute het Rietveld en de wandelroute Geer- en Rietveld zijn beschikbaar bij de recreatieaanbieders, o.a. Klein Giethoorn, Theetuin ‘t Woutje en Jeu de Boer. Ook komen zij nog voor de zomer op deze website te staan.
De Rietveldse molen, geschilderd door architect J. Dekker in 1944
Het Rietveld is een prachtige plek om te verblijven. Heerlijk een dagje – of eventueel wat langer – in de rust en natuur. Je kunt er als vanouds vissen, varen en zwemmen. Maar je kunt er ook je hobby uitoefenen, zoals bijvoorbeeld tekenen en schilderen.
Dat hebben in elk geval heel wat mensen gedaan, getuige de schilderijen en tekeningen van het vaardorp, die telkens weer opduiken.
Voor deze blog hebben we er 11 verzameld, schilderijen, aquarellen en tekeningen. En daar hebben we foto’s van gemaakt.
Let op: u kunt alle foto’s vergroten door erop te klikken.
Mocht u ook zelf een schilderij of tekening hebben, die in het Rietveld gemaakt is, laat het mij dan weten. Dan kunnen we die wellicht een volgende keer ook plaatsen.
En mocht u zelf willen tekenen of schilderen in het Rietveld: U bent van harte welkom!
Het toenmalige tuindershuis van Han van Meurs geschilderd door C. Terlouw in 1923. Bij het huis staat visser ‘Ome’ Karel Smits, de eerste visser die een roeiboot kwam huren. Het was het begin van Pension Natuurschoon en Klein Giethoorn. Het huisje naast de molen, getekend door Jan van Dijk in 2002 Pension Natuurschoon (voorloper van Klein Giethoorn) – Henk Bakker in 1944Klein Giethoorn, getekend in 1982 door G.R.Schut.Rietveld 11 – W. Winterman pentekening uit 1969Rietveld 11, aquarel door Nel Gossens 1986Rietveld 11, na de renovatie – geschilderd door Gerline Boom 2020Magisch realistisch schilderij met Rietveld 10, door A.Kok plm 2000. Zie ook zijn website www.alwin-kok.nlRietveldse boerderij uit de 19e eeuw – schilderij van J.K.Leurs uit Den Haag. De boerderij zou volgens bijbehorende gegevens gebouwd zijn in de 18e eeuw en afgebroken rond 1890. De gegevens over de precieze plek van deze boerderij in het vaardorp zijn helaas verloren gegaan.Rietveld 20, aquarel uit 1990 van Taco Mulder. Het was een kleine boerderij. Het huis is gesloopt in 2007; de stal staat er nog.
We hadden het niet meer verwacht, maar toch werd 2022 een jaar waarin we konden schaatsen op het Rietveld. Het waren niet meer dan 2 dagen, 17 en 18 december, maar: het was weer heerlijk! Hierbij een paar foto’s.
De Papenvaart loopt vanaf de Rietveldse molen naar het natuurgebied het Spookverlaat. Daar maakt de vaart een knik en loopt vervolgens verder naar de Rijn. Aan de oostkant van deze knik lag het sluisje waar het volgens de legende spookte, het spook-verlaat. Het sluisje verbond de Papenvaart met de Dwarswetering noordelijk langs de Kruiskade.
Toen de Rietveldse molen in 1648 begon te malen – de Kerkvaart in – begon het water in en rond het dorp onaanvaardbaar hoog te stijgen. Hier en daar ging het over de landerijen. Dat was de reden dat in 1659 de Papenvaart werd gegraven. Doel was het water van de Rietveldse molen rechtstreeks naar de Rijn te leiden. Daarvoor hoefde alleen een boezemvaart gegraven te worden vanaf de molen tot aan de Dwarswetering. Deze wetering lag er toen al, van oost naar west halverwege tussen dorp en Rijndijk. De Dwarswetering had een eigen uitgang naar de Rijn. Deze lag met een kleine knik in het verlengde van de Papenvaart. Ook dit deel naar de Rijn wordt tegenwoordig Papenvaart genoemd.
Het is goed mogelijk dat het verlaat in diezelfde periode werd gebouwd. Met het sluisje behield de Hoornse polder , gelegen aan de Rijn, een eigen vaarverbinding naar de Rijn. De polder het Rietveld was eigenaar van het verlaat en zorgde ervoor dat deze werd onderhouden. De Hoornse polder, die dus baat had bij het sluisje, betaalde onderhoudskosten aan het Rietveld.
Sinds medio 19e eeuw duikt een legende op die zich rond het verlaat heeft afgespeeld, de legende van Amalia en Frederik. De legende sprak tot de verbeelding, want sinds die tijd werd het verlaat het ‘spook-verlaat’ genoemd.
In 1960 was het houten spook-verlaat in slechte conditie en werd het gesloopt en verwijderd. Normaal gesproken zou het daarna tezamen met de legende in de vergetelheid raken. Maar het liep anders. In 1980 werd in het zelfde gebied een groot natuurgebied aangelegd, als natuurcompensatie voor de gevolgen van de ruilverkaveling Rijnstreek Zuid. En dat natuurgebied, met in het hart de eeuwenoude Kruiskade, werd vernoemd naar het sluisje: het Spookverlaat. Ook de ontsluitingsweg die langs dit natuurgebied was aangelegd kreeg dezelfde naam. Zo kregen het verdwenen sluisje en de legende die ermee verbonden was een nieuw leven. Virtueel dan, want zelfs een goede foto ontbrak.
Totdat onlangs een bewoner van het Spookverlaat een foto beschikbaar stelde van het spook-verlaat in 1930. Onze website heeft dus een primeur; dit is de foto:
‘t spook-verlaat 1930
Van het verlaat is bekend dat het een dagwijdte had van 2.90 m en een schut lengte van 5.75 m.
Het sluisje had zijn laatste grondige renovatie ondergaan in 1901. Uitvoerder daarvan was de bekende molenmaker J.Dekker uit Hazerswoude. Hij deed het voor de prijs van 3450 gulden.
Een variant op de legende
De legende van Amalia en Frederik is beschreven in een eerdere blog-aflevering. Deze beschrijving treft u opnieuw aan onder aan deze blog. Eerst nog wil ik uw aandacht vragen voor een variant op de legende, genaamd ‘Oh Frederik’.
In 2012 voerde de Hazerswoudse toneelvereniging Onder Ons een variant op van de legende van Amalia en Frederik. Het werd de opera Oh Frederik, speciaal geschreven voor het Onderuit-festival in dat jaar.
De oude en wijze toneelvereniging – de oudste van Nederland – weet: een legende hoeft niet waar te zijn; vaak is alleen de kern waar en is de rest eromheen verzonnen. Een variant maken kan dus heel goed.
Amalia en Frederik
De opera Oh Frederik werd in dat jaar op locatie gespeeld, te weten in de boerderij van Martien de Frankrijker aan het Spookverlaat en voor een stukje ook buiten bij de plek waar het verlaat ooit lag. In ‘Oh Frederik’, de naam is goed gekozen, wordt Amalia van alle blaam gezuiverd en rijdt Frederik een scheve schaats. De opera duurt ongeveer een half uur en is zeker de moeite van het kijken waard! Bekijk de opera door deze link aan te klikken: https://www.youtube.com/watch?v=ItmOJ81Dstw
En tot slot hierbij de originele versie:
De legende van Amalia en Frederik
Centraal in de legende staan de geliefden Amalia en Frederik. Hun liefdesspel speelde zich af tijdens een zwoele zaterdagavond; het was al schemerig. Zoenend en strelend en gezeten op de rand van het verlaat verloren zij zich in elkander. Maar plotseling liet Frederik merken meer te willen, hij was opgewonden. Amalia, geschrokken van zoveel doortastendheid, riep ‘Wat doe je nou?’ en “Blijf van mij àf!” En bij het woord ‘àf’ gaf zij haar minnaar een flinke duw. Die tuimelde vervolgens achterover in het diepe sluiswater. Toen voltrok zich een drama, want geen van beiden kon zwemmen. Hij riep om haar en om haar hulp, en ook zij riep om hulp, radeloos, reddeloos. Niemand hoorde hen! Spoedig verdween Frederik naar de diepte en kwam niet meer boven. Daarna zag zij alleen nog maar zijn strohoed drijven. Amalia kreeg spijt, veel spijt naderhand. Zij was gebroken en ontwikkelde zich daarna steeds meer tot een getroebleerde en melancholische vrouw. Artsen konden haar niet helpen. Vaak op de zaterdagavond werd zij gedreven naar het verlaat, alsof een onzichtbare hand haar meenam. Daar hoorde ze dan een bekende stem, smekend en hol vanuit de diepte: “Amalia, Amalia, bemint gij mij?” Maar zij was niet de enige; ook anderen begonnen zich te melden. Ook zij meenden het geroep van Frederik gehoord te hebben……..Het verlaat werd steeds meer een Spookverlaat.
